Veilig werken met vacuümhefapparatuur

Oplossing status:

Goedgekeurd door Inspectie SZW

Vacuümhefapparatuur wordt in onze branche veelvuldig gebruikt om glasplaten mee te liften en te vervoeren. Een vacuümheffer is een uitstekend hulpmiddel om fysieke belasting te verminderen. Toch kleven er ook risico's aan het gebruik van een vacuümheffer. Om veilig met een vacuümheffer te werken moeten de volgende voorschriften in acht worden genomen:

Voorschriften organisatorisch / inrichting arbeidsplaatsen:

1. Controle en keuring

Vacuümhefapparatuur

moet jaarlijks worden gekeurd door speciaal daartoe opgeleid personeel dat een onafhankelijke positie bekleedt ten opzichte van degenen die bij de keuringsuitkomsten belang hebben.

2. Medewerkers die werken met vacuümhefapparatuur moeten deskundig zijn

Medewerkers moeten op de hoogte zijn van hoe vacuümhefapparatuur op de juiste wijze, conform de gebruiksaanwijzing en de ter zake doende veiligheidsinstructies moet worden gebruikt. Maak de deskundigheid aantoonbaar door bijvoorbeeld het laten ondertekenen van verstrekte instructies of het laten volgen van gerichte opleidingen.

3. Gebruik veilige vacuümhefapparatuur

Vacuümhefapparatuur moet voorzien zijn van een geldige keuringsticker of andere aanduiding op de heffer of een keuringsbewijs op de werkplek. Ook moet er een gebruiksinstructie/werkinstructie aanwezig zijn.

Op een vacuümheffer staat het maximaal te hijsen gewicht. Het ontwerp moet zo zijn dat feitelijk 2x deze maximale last gehesen kan worden, rekening houdend met alle bedoelde gebruikshoeken, afwijkende gebruiksdoelen (bijv. bij het gebruik van "sokjes" is er 70% reductie!!), horizontaal en verticaal gebruik, hijsen van nat of warm glas, etc

Voor het verkrijgen van vacuüm moet er een zichtbare indicator zijn die de bediener laat zien dat het maximale werkbereik is bereikt. Bij verlies van zuigkracht dient een automatische, waarschuwende licht en/of geluidssignalering in werking te treden.

Uitvalbeveiliging

Hierbij wordt een onderscheid gemaakt tussen:

- gebruik in fabriek/ op fabrieksterrein

- gebruik op bouwplaats

Bij gebruik in fabriek/ op fabrieksterrein dient altijd een dubbele beveiliging te zijn. Indien het glas hoger dan 1,2 meter (onderkant glas) wordt gehesen, moeten ook extra voorzieningen worden getroffen (zoals bijv. hijsbanden).

Bij gebruik op de bouwplaats dienen altijd een dubbel circuit en een uitvalbeveiliging aanwezig te zijn.

Het maximaal toegestane gewicht van het glas mag nooit overschreden worden.

Voorschriften individueel:

1. Controle voor gebruik

Voordat een vacuümheffer mag worden gebruikt moet deze worden gecontroleerd door de gebruiker. Als gebreken worden geconstateerd, mag niet worden gestart met de werkzaamheden voordat deze zijn weggenomen.

Belangrijke controlepunten zijn:

- Zichtbare gebreken?

- Alle rubbers van de zuigplaat in goede staat?

- Werkt zuiger goed (manometer, akoestisch signaal, bediening)?

- Slangen, kabels, stekkers en bekabeling in goede staat?

2. Gebruik vacuümhefapparatuur alleen bij voldoende deskundigheid

Gebruik vacuümhefapparatuur alleen als u daartoe bent geautoriseerd en voldoende deskundig bent.

3. Veilig vacuümzuigen

Voordat glasplaten worden gehesen, moet worden gecontroleerd of voldoende vacuüm is opgebouwd.

Let bij de keuze voor een vacuümheffer op de afmetingen en het gewicht van de glasplaat. Lange en smalle glasplaten moeten met behulp van een langwerpige vacuümheffer worden gehesen.

De te hijsen glasplaat moet schoon en droog zijn om een optimaal vacuüm te bereiken. Minder vlakke, natte of warme glasplaten kunnen leiden tot vacuümverlies.

4. Veilig hijsen

Als voldoende vacuüm is opgebouwd, kan het glas worden gehesen.

Let op! Handzuigers verliezen vacuüm als ze lang op het glas vastgezogen zitten. Verplaats handzuigers regelmatig om voldoende vacuüm te waarborgen.

5. Glas kan breken

Glas kan gemakkelijk breken als het ergens tegenaan stoot en daardoor ernstig letsel veroorzaken. Hijsen boven personen is verboden. Houd altijd voldoende afstand van de glasplaat, zodat bij een eventuele val van de last letsel beperkt blijft.

6. Draag de voorgeschreven PBM

Als werknemer bent u verplicht de voorgeschreven persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM) te gebruiken. PBM zijn er voor uw veiligheid. Draag daarom altijd de voorgeschreven PBM. Het advies is wreefkappen (bij voorkeur vaste kappen) te gebruiken als de afstand tot het glas bij het heffen minder is dan 50 cm.

Overleg bij twijfel met uw werkgever of preventieadviseur.

Te gebruiken persoonlijke beschermingsmiddelen:

Om letsel tegen te gaan moet gebruik worden gemaakt van persoonlijke beschermingsmiddelen. In de PBM matrix is per handeling aangegeven welke persoonlijke beschermingsmiddelen kunnen worden gebruikt om veilig te werken.

Wet- en regelgeving:

Arbowet

Artikel 3: Arbobeleid
Artikel 5: Inventarisatie en evaluatie van risico's
Artikel 8: Voorlichting en onderricht
Artikel 11: Algemene verplichtingen van de werknemers

Arbobesluit

Hoofdstuk 3: Inrichting arbeidsplaatsen
Hoofdstuk 5: Fysieke belasting
Hoofdstuk 7: Arbeidsmiddelen en specifieke werkzaamheden
Artikel 7.18. Hijs- en hefwerktuigen
Artikel 7.20. Hijs- en hefgereedschap
Artikel 7.4. Keuringen
Artikel 7.5. Montage, demontage, onderhoud, reparatie en reiniging van arbeidsmiddelen
Artikel 7.6. Deskundigheid werknemers
Hoofdstuk 8: Persoonlijke beschermingsmiddelen en veiligheids- en gezondheidssignalering

Warenwetbesluit Machines

Normen

NEN-EN 13155:2003
NEN-EN-13035-1:2008